تعاريف واژه هاي اقلام آماري

انتقال

شبکه :
يک "شبکه" عبارتست از يک سري پست ها، خطوط، کابل ها و ساير تجهيزات الکتريکي که به منظور انتقال انرژي از نيروگاه ها به مصرف کننده نهايـــي متصل شده اند . دامنه شبکه ممکن است ، به عواملي غير از گروه بندي الکتريکي اتصالات يا تجهيزات محدود شود، به عنوان مثال ، ممکن است محدوديتي بر يک ناحيه جغرافيايي خاص ، يک ولتاژ ، يک نوع جريان ، يک مالکيت مطرح باشد يا ممکن است که آن تابعي از مرز بين نيروگاهها و مصرف کننده هاي انرژي الکتريکي باشد .

شبکه به هم پيوسته :
شبكه اي است كه مي تواند به صورت ملي و يا فراملي در وظيفه اصلي خود قابل تنظيم باشد به طوريكه هم از نظر اقتصادي و هم از نظر كارآيي بتواند درخواست هاي انرژي برق را با توليد آن به سطح بهينه برساند

خارج از شبکه :
شبكه هاي منطقه اي، استاني و يا شبكه هاي جزيره اي كه به شبكه هاي مجاور يا شبكه بهم پيوسته سراسري ارتباط و اتصال نداشته باشند .

مدار يک خط يا کابل الکتريکي :
عبارت است از تعدادي از هادي هاي بطور الکتريکي غير قابل تفکيک که يک سيم سه فاز يا سيستم ديگري را تشکيل مي دهند و قادر به انتقال انرژي الکتريکي از يک نقطه به نقطه ديگر هستند .

پست يا ايستگاه برق :
محلي است كه با مجموعه اي از تاسيسات و تجهيزات برقي شامل ترانسفورماتورها ، كليدها ، سكسيونرها ، وسايل اندازه گيري ، خطوط ورود و خروج ، راكتور و كاپاسيتور و بي هاي مختلف براي انتقال و توزيع برق از آن استفاده مي‎شود .

پست بخشي از يک شبکه است ، که در يک مکان مفروض متمرکز شده و جهت اتصال و قطع انتخابي مدارات الکتريکي در داخل يک شبکه بکار ميرود . مضافاً اينکه ممکن است قابليت انتقال انرژي الکتريکي بين شبکه هايي که در سطوح ولتاژي متفاوت بهره برداري مي شوند وجود داشته باشد .

انواع پست از نظر جغرافيائي
1-پست GIS (كمپكت فشرده) : به پستي گفته مي شود كه عايق استفاده شده در آن گاز SF6 است . يعني تمام اجزاي پست (بريكر - باس‎بار - سكسيونر و …) با فضاي آزاد ارتباطي ندارد Gas Isolated Substation و به همين دليل فضاي كمي را اشغال مي نمايد و سرپوشيده است (indoor)

2-پست متعارف (AIS ): به پستي گفته مي شود كه كليه تجهيزات اصلي در فضاي باز قرار مي گيرند و با توجه به شرايط آب و هوائي سطح اشغال شده توسط آن در مقايسه با پست فشرده بزرگتر است .

3- پست سيار : به پستي گفته مي شود كه در مواقع اضطراري و به طور موقت با نصب يك ترانسفورماتور سيار در محدوده خطوط انتقال به صورت T-off يا ورود و خروج برق بخشي از مصرف كنندگان تامين مي‎گردد .

انواع پست از نظر تجهيزات
1- پست SS (Switch Station) (کليد خانه) اين پست فقط شـــــامل خطوط انتقال و كليد و سكسيونر و راكتــــور مي باشد . مثال : پست رودشور - جلال – تيران و غيره

2- پست GS (Generator station) يــــــا ( پست بلافصل نيروگاهی) اين پست متصل به يك نيروگاه مي باشد و به آن دسته از پست هايي اتلاق مي گردد كه انرژي توليدي نيروگاه را به شبكه انتقال مي‎دهند ، اين پست‎ها جزء پست هاي انتقال نيستند و مالكيت آنها با نيروگاه مي باشد .

3- پست های معمولی انتقال و فوق توزيع اين پست ها دارای دو يا چند سطح ولتاژ می باشد که توسط ترانسفورماتور به يکديگرمتصل اند .

ولتاژ :
اختلاف پتانسيل الکتريکي بين دو نقطه از يک مدار را گويند .

ولتاژ طراحي مدار يک خط يا کابل الکتريکي (کيلوولت ):
عبارت است از حداکثر ولتاز نرمال بين فازهايي که بر اساس آنها طراحي و ساخته شده است .

ولتاژ بهره برداري مدار يک خط يا کابل الکتريکي (کيلوولت):
عبارت است از حداکثر ولتاژ بين فازها که مدار عموماً به ازارء آن بهره برداري مي شود .

ترانسفورماتور :
دستگاهـي است که در پست يا ايستگاه بـرق نصب مي شود و جهت افزايش يا کاهش ولتاژ يک مدار الکتريکي بکار مي رود.

نسبت تبديل :
همان نسبت ولتاژ اوليه و ثانويه و (ثالثيه) در ترانسفورماتورهاي پست (ايستگاه برق) است که نشان مي دهد انرژي الکتريکي با چه ولتاژي وارد ترانسفورماتور مي شود و با چه ولتاژهايي از آن خارج مي شود .

حداكثر بار اكتيو( توان موثر) :
حداكثر توان حقيقي كه از ترانسفورماتورهاي پست در طول يكدوره يكساله مي گذرد .

حداكثر بار راكتيو( توان غير موثر) :
حداكثر توان راكتيو كه از ترانسفورماتورهاي پست در طول يكدوره يكساله مي گذرد .

ظرفيت پست :
ظرفيت نامي يك ايستگاه برق بر اساس مجموع قدرت ظاهري ترانسفورماتورهاي نصب شده در آن بر حسب مگاولت آمپر و يا بر اساس ظرفيت حرارتي شينه بر حسب كيلوآمپر مي باشد .

ظرفيت راكتور :
عبارتست از ظرفيت نصب شده نامي راكتور، حك شده بر روي پلاك مشخصه آن بر حسب كيلووار يا مگاوار .

ظرفيت خازن :
عبارتست از ظرفيت نصب شده نامي هر مجموعه خازني به كيلووار يا مگاوار كه بر روي پلاك مشخصه آن حك شده است

نسبت حداكثر بار به ظرفيت
نسبت حداكثر بار به ظرفيت= 100* (0.9*جمع ظرفيت ترانس ها/حداكثر بار اكتيو)

طول مدار :
عبارتست از ميانگين طول واقعي هادی يك مدار از پست مبدا تا پست مقصد به کيلومتر

طول مدار يک خط يا کابل الکتريکي (کيلومتر) عبارت است از طول حقيقي هر يک از هادي هاي آن يا متوسط طول هاديها ، در صورت وجود اختلاف قابل ملاحظه در طول هاي آنها

طول مسير :
عبارتست از مجموع فاصله دكلهاي خط بين دو نقطه مبدا خط و مقصد آن يا اولين پست بعد از پست مبدا به كيلومتر به عبارت ديگر طول مسير يک مدار يا خط الکتريکي (متر يا کيلومتر)، اعم ازهوايي يا زير زميني عبارت است از طول تصوير واقعي آن.

در آمار انبوه بهتر است طول مدار به جاي طول مسير قيد شود .

نام هادي :
نام تجاري – فني هادي كه در خط انتقال مورد استفاده قرار گرفته است .

طول كابل خط :
در خطول زير زميني، طول تعداد رشته كابل هاي بكار گرفته شده در طول مسير

نوع غلاف :
در خطوط زير زميني جنس غلاف كابل مورد استفاده قرار گرفته شده که معمولاً مسي – آلومينيومي است.

سطح مقطع :
سطح مقطع موثر كابل خط زميني (بر حسب ميليمتر مربع)

جريان مجاز :
حداكثر شدت جرياني كه هادي در آن زمان به حد حرارتي مي رسد . حداكثر جرياني كه بدون صدمه زدن به هادي بطور دائمي مي تواند از هادي عبور نمايد .

تعداد باندل :
عبارتست از تعداد هاديهاي هر فاز كه مي تواند 2و3و4 سيم باشد كه به وسيله جداساز با فاصله معين وموازي با يكديگر نگاه داشته مي شود و با يكديگر در ارتباط مي‎ باشند.

سيم محافظ :
سيمي است كه معمولاً براي محافظت هاديهاي فاز وساير تجهيزات در مقابل برخورد مستقيم صاعقه مورد استفاده قرار مي‎گيرد و در بالاترين قسمت برج نصب مي گردد و از طريق برج به زمين اتصال دارد و جنس آنها فولاد گالوانيزه يا با پوشش آلومينيوم و يا از نوع آلومينيوم فولاد است كه جديدا از نوع با هسته فيبرنوري نيز استفاده شود.

کد ديسپاچينگ خط:
شماره شناسايي خط بر اساس دستورالعملهاي ديسپاچينگ مي باشد . در شماره گذاري خطوط انتقال از دو حرف و سه رقم استفاده مي گردد كه حرف اول و دوم به ترتيب علامت شناسايي پست ابتدا و پست انتهاي خط و اولين رقم بعد از حروف شناسايي ، نشان‎دهنده سطح ولتاژ و دو رقم بعدي نشانگر شماره خط مي باشند .

خط چند مداره :
خطی است كه داراي چندين مدار برق با يك ولتاژ يا ولتاژهاي مختلف مي‎باشد

خط تک مداره :
خطی است كه تنها يك مدار الكتريكي پست ابتدا را به پست انتها متصل نمايد .

برج زاويه اي يا دكل كششي (TensionTower) :
دكلي است كه زاويه مجاز انحراف خط در آن زياد است و با توجه به نوع آن مي تواند اختلاف كشش در دو طرف را تحمل كند . زنجيره مقره‎ها در امتداد سيم قرار مي‎گيرند . از اين نوع دكل در مسير مستقيم يا نقاط زاويه استفاده مي شود.

برج آويزی يا دكل آويزی (Suspension Tower) :
دكلي است كه زاويه مجاز انحراف خط در آن از چند درجه تجاوز نمي كند و زنجيره مقره بصورت I ، II يا Vتك يا چند تائي مي باشد و كشش افقي سيم در دو طرف آن مساوي است .

زنجيره مقره :
ارتباط چند مقره سري شده با دکل را گويند .

جنس مقره :
مي تواند شيشه اي يا سراميکي و يا سليکون رابر باشد .

نوع برج :
مي تواند فلزي بصورت ( دکل يا تلسکوبي )و يا چوبي و يا سيماني باشد .

سيم محافظ (سيم گارد ) :
مي تواند سيم معمولي يا غير فيبر نوري (7NO8 ويا ...) و يا کابل فيبر نوري (OPGW و يا . .. ) باشد .

در فرمول Z(R,X,B) :
Z : امپدانس الکتريکي خط يا مقاومت ظاهري خط
R : مقاومت الکتريکي خط بر حسب اهم بر کيلومتر
X : اندوکتانس خط يا مقاومت القايي خط بر حسب اهم بر کيلومتر
B : سوسپتانس خط
خروج طبق برنامه :
خروج ازمدار واحد نيروگاهي ، خطوط و يا تجهيزات پست ها که براساس برنامه ساليانه قبل از شروع هر سال توسط ديسپاچينگ تعيين و تصويب مي گردد .

خروج اضطراري:
خروج واحد نيروگاهي ، خطوط و يا تجهيزات پست ها بدليل وقوع خرابي يا شرايط ديگر که در برنامه ساليانه پيش بيني نشده باشد .

برقدارکردن :
در مدار قرار گرفتن واحد نيروگاهي ، خطوط و يا تجهيزات پست ها براي اولين مرتبه و يا بعد از تعميرات درازمدت

خروج با موافقت :
خــروج واحد نيروگاهي ، خطـوط و يا تجهيزات پست ها بصورتيکه طبق برنامه ساليانه نباشد ولي بدليل شرایط موجود در شبکه و با هماهنگي با ديسپاچينگ منطقه اي يا ملي انجام گيرد .

تحت تانسيون :
در مدار قرار گرفتن خطوط و يا تجهيزات پست ها براي انجام برخي از آزمايشات و يا تحويل از پيمانکار بدون بارگيري در شبکه

خروج خودکار :
خروج واحد هاي نيروگاهي خطوط و يا تجهيزات پستها بدليل عمل کردن حداقل يکي از دستگاه هاي حفاظتي (عامل انساني در آن دخالت ندارد )

وصل مجدد :
وصل خطوطي که در اثر خارج شدن خودکار بدليل عملکرد سيستمهاي حفاظتي به طور اتوماتيک مجددا" در مدار قرار گيرند.

انرژی عبوری از خط :
مجموع قدر مطلق انرژی عبوری از خط در طول يک سال .

مآخذ : دفتر فناوری اطلاعات و آمار
آمار بازدید کنندگان ‌:
آدرس: تهران ، خيابان وليعصر ، بالاتر از ميدان ونک ، خيابان رشيد ياسمي (جنب بيمارستان خاتم الانبياء) ، ساختمان جديد شركت توانير ، تلفن : ۲۷۹۳5000 ، دورنگار : ۸۸۶۴۴۹۸۵